Asıl darbe ekonomik

Askeri müdahelenin yaşandığı Mısır’da asıl büyük darbe ekonomide oldu.

Asıl darbe ekonomik

Hürriyet'ten Barış Balcı'nın haberine göre Mısır’ı krize götüren süreçte her 4 Mısırlı’dan 1’i yoksulluk sınırının altında kalırken, turizm çöktü, rezervler eridi, dış borç rekor düzeye çıktı. Notu ‘çöp’ seviyesine kadar inen ülkede parasının yüzde 50’sini gıdaya harcayan ortalama gelirli, enflasyona yenildi.

MISIR’da 2011’de kitlesel gösterilerin ardından 30 yıllık Hüsnü Mübarek rejiminin devrilmesinin ardından askeri geçiş dönemi ve Mursi iktidarında neredeyse tüm ekonomik göstergeler baş aşağı gitti. Özellikle bu yıl Mısır’daki siyasi kriz derinleştikçe ekonomik çöküş iyice belirginleşti. Enflasyondan döviz rezervlerine, turizm sektöründen reel sektöre Mısır’ı ayakta tutan tüm dinamiklerde zayıflama oldu. Hal böyle olunca askeri müdahaleye giden yolun ekonomi taşları da döşenmiş oldu.

TURİZM ÇÖKTÜ

Mübarek’in devrilmesinin ardından Mısır’ın en kritik sektörlerinden turizmde işler hiç de iyi gitmedi. Mursi döneminde istikrarlı bir şekilde düşen turizm gelirleri ülkenin yabancı döviz rezervlerine büyük darbe vurdu. Mısır’da turizm sektörü milli gelirin yüzde 12’sini oluştururken 2 milyon 800 bin kişiye iş imkânı sağlıyordu. Dünya Ekonomik Forumu istatistiklerine göre Mısır’ın turizm güvenliği Pakistan, Çad gibi sorunlu ülkelerin de gerisine düştü. 

REZERVLER ERİDİ

2011’de 36 milyar dolarlık rezerve sahip Mısır’da bu rezervler 2013’ün ilk altı ayında 13 milyar dolara kadar eridi. Mayıs ayında Katar ve Libya’dan gelen dış yardımlar da rezervleri ancak 16 milyar dolara yükseltti. Bu rakam Mısır’ın ancak 3 aylık ithalatını karşıladığı için büyük dış açık oluştu. Bu dış açıkla birlikte yabancı petrol şirketlerine Mısır’ın olan borcu katlanarak arttı. Kredi derecelendirme kuruluşları Mısır’ın notunu ‘çöp’” seviyesine kadar indirdi. Economist dergisine göre para birimi Ocak 2013’ten bu yana yüzde 10 düşen Mısır’da enflasyon da tetiklendi.

ENFLASYON YÜKSELDİ

Mısır’ın dev dış açığı enflasyonu da tetikledi. İthalata dayalı ekonomisi düşen para biriminden etkilenen Mısır’da özellikle alt gelir grupları büyük sıkıntı çekti. Enlfasyon 2012 Aralık ayında yıllık yüzde 5 seviyesine kadar çekilmişti. Ancak mayıs ayında enflasyon yüzde 8.2’ye kadar yükseldi. Özellikle gıda fiyatlarındaki artış hanehalklarını zor durumda bıraktı. Credit Suisse’in rakamlarına göre Mısır’da hanehalkı gelirinin yüzde 50’si gıdaya gidiyor. Enflasyonun artmasıyla birlikte 2009’da nüfusun yüzde 21’i yoksulluk sınırının altındayken bu rakam Mursi’nin son dönemlerinde yüzde 25’e kadar çıktı. Böylece 80 milyonluk Mısır’da her dört kişiden biri yoksulluk sınırının altında kaldı.

HEM reel hem de finans piyasalarındaki çöküşler Mısır’ın dışarıdan kaynak sağlama imkânlarını da daralttı. IMF ile gerçekleşecek 4.8 milyar dolarlık stand by anlaşmasına Müslüman Kardeşler içinden tepki gelince anlaşma bir türlü gerçekleşemedi. Birçok finans kuruluşu Mısır’a finans sağlamaya hazır olduklarını belirtip bunu IMF ile anlaşma şartına bağlamıştı. Mursi yönetiminin IMF ile anlaşmayı bir türlü tamamlayamaması ülkenin dış açığına kısa vadede ilaç gibi gelebilecek toplam 15 milyar dolarlık kaynaktan etti. Askeri müdahaleden sonra IMF anlaşmasının akıbeti ise belirsizliğini koruyor.

BORSADA YÜZDE 14.2 ERİDİ

MISIR’ın finans piyasaları küçük boyutlarda olsa da ülke ekonomisinin yarasına tuz basmaya yetti. Mısır borsası dünyanın en çok düşen borsalarından biri oldu. 2013’te ilk çeyrekte yüzde 5.1 düşen Mısır borsası siyasi tansiyonun giderek yükselmesiyle daha da çakıldı. İkinci çeyrekte yüzde 9.6 düşen Mısır borsası yılbaşından bugüne yüzde 14.2 değer kaybetti.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

87 − = 77